Sự thật về HLV Yutaka Ikeuchi và nốt trầm của U20 Việt Nam

Chiến dịch vòng loại U20 châu Á 2027 đã khép lại với một kịch bản tồi tệ nhất có thể dành cho U20 Việt Nam. Ba trận toàn thua, đứng bét bảng C và phải xuống chơi tại Development Phase ở kỳ vòng loại tiếp theo là một cú sốc lớn. Kết quả thảm hại này ngay lập tức biến HLV Yutaka Ikeuchi thành tâm điểm của bão dư luận, trong đó nổi cộm nhất là thông tin cho rằng nhà cầm quân 65 tuổi đã trải qua 16 năm không trực tiếp cầm quân trước khi đến dải đất hình chữ S. Tuy nhiên, nhìn nhận một cách khách quan, khoảng trống 16 năm này cần được hiểu cho đúng bản chất.

Theo hồ sơ từ Liên đoàn bóng đá Nhật Bản (JFA), ông Yutaka Ikeuchi từng dẫn dắt các lứa U15, U16 và U17 Nhật Bản trong giai đoạn 2007-2009. Sau cột mốc này, ông không biến mất khỏi đời sống bóng đá mà chuyển dịch trọng tâm sang công tác hoạch định và phát triển. Ông lần lượt giữ ghế Phó giám đốc rồi Giám đốc phát triển trẻ của JFA kéo dài đến năm 2021. Quan trọng hơn, chiến lược gia này không hề rời xa sa bàn. 

Từ năm 2021 đến 2024, nhà cầm quân này vẫn trực tiếp huấn luyện đội U15 tại Học viện JFA Fukushima EAST. Như vậy, nhận định ông Ikeuchi rời xa công tác huấn luyện 16 năm là không chính xác. Thực chất, ông chỉ lùi lại khỏi cấp độ đội tuyển quốc gia để gắn bó với công tác đào tạo nền tảng cấp học viện, trước khi sang Việt Nam làm giám sát kỹ thuật U17 vào đầu năm 2025. Song, dù được làm rõ về mặt lý lịch, thành tích thực tế của chiến lược gia người Nhật Bản cùng các đội tuyển trẻ Việt Nam trong hai năm 2025 và 2026 vẫn là một chuỗi những gam màu ảm đạm. 

Khởi đầu với lứa U18 tại giải giao hữu Seoul EOU Cup 2025, đội bóng của ông dễ dàng vỡ trận trước K League Youth và Kanto University, chỉ vớt vát lại bằng chiến thắng trước đội trẻ Zhejiang. Bước sang giải U19 Đông Nam Á 2026, hy vọng được thắp lên khi U19 Việt Nam đè bẹp Timor Leste và Myanmar, nhưng ngay lập tức bị dập tắt bởi thất bại cay đắng trước chủ nhà Indonesia, qua đó sớm xách vali về nước. Tuy nhiên, đỉnh điểm của sự yếu kém chỉ thực sự phơi bày đỉnh điểm tại vòng loại U20 châu Á 2027 ngay trên sân nhà Việt Trì. 

U20 Việt Nam bộc lộ sự non nớt và thiếu gắn kết, lần lượt phơi áo trước U20 Triều Tiên, U20 Palestine và U20 Iran. Thống kê phơi bày một thực tế xót xa: 0 điểm, ghi 2 bàn và thủng lưới tới 8 lần. Hậu quả để lại không chỉ dừng ở một giải đấu. Việc bị đẩy xuống Development Phase đồng nghĩa lứa U20 kế cận chắc chắn phải làm khán giả tại vòng chung kết châu Á 2029, buộc phải chiến đấu ở nhóm dưới chỉ để giành quyền thăng hạng trở lại Qualification Phase, nuôi hy vọng mong manh cho giải đấu năm 2031. Đó là một bước lùi lịch sử.

Lời xin lỗi của HLV Yutaka Ikeuchi sau trận thua U20 Iran tối 6/9 là sự thừa nhận cho một chiến dịch thất bại toàn diện. Ông thừa nhận những toan tính chiến thuật đã phá sản khi đối phương gia tăng sức ép, đồng thời chỉ ra điểm yếu chí mạng về kinh nghiệm thực chiến của các học trò. Dù lý lịch của nhà cầm quân 65 tuổi không hề trắng trơn như những lời đồn thổi, nhưng sa bàn của ông rõ ràng đã không thể mang lại luồng sinh khí mới. 

Bóng đá trẻ Việt Nam vừa phải trả một cái giá quá đắt, và chặng đường vươn lên tìm lại vị thế vốn có sẽ còn vô vàn chông gai phía trước.