Lịch sử tuyển Croatia: Vatreni và hành trình nhuộm đỏ thế g…

Đội tuyển bóng đá quốc gia Croatia (tiếng Croatia: Hrvatska nogometna reprezentacija) là đại diện cho bóng đá nam của Croatia tại các giải đấu quốc tế. Dù là một quốc gia có diện tích và dân số khiêm tốn, Croatia đã thiết lập một kỷ lục ấn tượng kể từ khi gia nhập FIFA và UEFA vào đầu thập niên 1990, trở thành một trong những đội tuyển thành công nhất tại các kỳ World Cup hiện đại.

Giai đoạn sơ khai và bối cảnh lịch sử (1940 – 1990)

Trước khi trở thành một quốc gia độc lập, bóng đá tại Croatia đã có một lịch sử lâu đời. Đội tuyển đại diện cho Banovina của Croatia đã thi đấu các trận đấu không chính thức đầu tiên vào đầu những năm 1940.

Thời kỳ Quốc gia Độc lập Croatia (1940–1944): Trong Chiến tranh Thế giới thứ hai, Croatia thành lập một đội tuyển quốc gia riêng biệt và thi đấu 19 trận giao hữu, chủ yếu với các quốc gia phe Trục và các nước trung lập. Trận đấu đầu tiên diễn ra vào ngày 2 tháng 4 năm 1940 tại Zagreb, Croatia đánh bại Thụy Sĩ với tỷ số 4–0.

Thời kỳ thuộc Liên bang Yugoslavia (1945–1990): Sau chiến tranh, Croatia trở thành một nước cộng hòa thuộc Liên bang Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Yugoslavia. Trong giai đoạn này, các cầu thủ Croatia thi đấu dưới màu áo đội tuyển quốc gia Yugoslavia. Nhiều huyền thoại như Drazan Jerkovic hay Tomislav Ivic đã đóng góp quan trọng cho bóng đá Yugoslavia tại các kỳ World Cup và Euro.

Trận đấu đánh dấu sự trở lại của đội tuyển Croatia hiện đại diễn ra vào ngày 17 tháng 10 năm 1990, gặp Hoa Kỳ tại sân vận động Maksimir. Croatia thắng 2–1, dù lúc này họ vẫn chưa chính thức được quốc tế công nhận là một quốc gia độc lập hoàn toàn.

Sự ra đời của Thế hệ Vàng thứ nhất và Cơn địa chấn 1998 (1991 – 1998)

Năm 1992, Croatia chính thức được FIFA và UEFA công nhận lại. Do ảnh hưởng của cuộc chiến giành độc lập, đội tuyển không thể tham dự vòng loại World Cup 1994. Tuy nhiên, họ đã ngay lập tức gây tiếng vang khi lọt vào tứ kết Euro 1996 ngay trong lần đầu tham dự một giải đấu lớn.

World Cup 1998: Đỉnh cao đầu tiên

Dưới sự dẫn dắt của HLV Miroslav Blazevic, Croatia bước vào World Cup 1998 tại Pháp với một dàn cầu thủ tài năng đang ở độ chín sự nghiệp như Davor Suker, Zvonimir Boban, Robert Prosinecki và Aljosa Asanovic.

Vòng bảng: Croatia đứng thứ hai bảng H sau khi thắng Jamaica (3–1) và Nhật Bản (1–0), để thua Argentina (0–1).

Vòng loại trực tiếp: Sau khi vượt qua Romania ở vòng 16 đội, Croatia đã tạo nên cú sốc lớn nhất giải đấu khi đánh bại đương kim vô địch châu Âu – đội tuyển Đức với tỷ số áp đảo 3–0 ở tứ kết.

Kết quả: Dù thua chủ nhà Pháp ở bán kết, Croatia đã đánh bại Hà Lan 2–1 trong trận tranh hạng Ba. Davor Suker giành danh hiệu "Chiếc giày vàng" với 6 bàn thắng. Thành tích này giúp Croatia vươn lên vị trí thứ 3 trên bảng xếp hạng FIFA vào tháng 1 năm 1999.

Giai đoạn chuyển giao và nỗ lực duy trì vị thế (1999 – 2012)

Sau thành công tại Pháp, Croatia trải qua giai đoạn chuyển giao lực lượng khó khăn. Thế hệ của Boban và Suker dần giải nghệ, để lại khoảng trống lớn.

Sự vắng mặt đáng tiếc: Croatia không vượt qua vòng loại Euro 2000.

Sự ổn định ở vòng loại: Trong suốt thập niên 2000, Croatia thường xuyên góp mặt tại các giải đấu lớn (World Cup 2002, 2006 và Euro 2004) nhưng đều không vượt qua vòng bảng.

Kỷ nguyên Slaven Bilic (2006–2012): Cựu hậu vệ Slaven Bilic lên nắm quyền và xây dựng một đội hình trẻ trung hơn với sự góp mặt của Luka Modric, Ivan Rakitic và Vedran Corluka.

Tại Euro 2008, Croatia thi đấu bùng nổ, đánh bại Đức ở vòng bảng nhưng bị Thổ Nhĩ Kỳ loại ở tứ kết trong một trận đấu đầy kịch tính trên chấm luân lưu. Đây vẫn được coi là một trong những thất bại đau đớn nhất trong lịch sử bóng đá nước này.

Kỷ nguyên Zlatko Dalic và Thế hệ Vàng thứ hai (2014 – 2022)

Giai đoạn từ 2014 đến 2022 đánh dấu sự trỗi dậy mạnh mẽ nhất của bóng đá Croatia, đưa họ trở thành một thế lực không thể xem thường trên bản đồ bóng đá thế giới.

World Cup 2018: Kỳ tích trên đất Nga

Được dẫn dắt bởi Zlatko Dalic, Croatia bước vào giải đấu với đội hình gồm nhiều ngôi sao đang thi đấu cho các CLB hàng đầu châu Âu.

Vòng bảng hoàn hảo: Croatia toàn thắng cả 3 trận, bao gồm chiến thắng vang dội 3–0 trước Argentina của Lionel Messi.

Bản lĩnh hiệp phụ: Croatia lập kỷ lục khi vượt qua ba trận đấu liên tiếp ở vòng loại trực tiếp (gặp Đan Mạch, Nga và Anh) sau 120 phút hoặc loạt sút luân lưu.

Trận chung kết lịch sử: Ngày 15 tháng 7 năm 2018, Croatia đối đầu với Pháp trong trận chung kết tại Moscow. Dù thất bại 2–4, ngôi vị Á quân là thành tích vĩ đại nhất trong lịch sử bóng đá nước này.

Luka Modric được vinh danh với giải thưởng Quả bóng vàng World Cup và sau đó là Quả bóng vàng (Ballon d'Or) cùng năm.

World Cup 2022: Sự khẳng định tại Qatar

Dù nhiều trụ cột như Mario Mandzukic hay Ivan Rakitic đã chia tay đội tuyển, Croatia dưới sự dẫn dắt của "lão tướng" Luka Modric vẫn thể hiện phong độ ấn tượng.

Họ vượt qua Nhật Bản và đặc biệt là ứng cử viên vô địch Brazil ở vòng loại trực tiếp bằng sự lỳ lợm trong loạt sút luân lưu.

Croatia dừng bước trước Argentina ở bán kết nhưng đã giành chiến thắng 2–1 trước Morocco trong trận tranh hạng Ba để giành huy chương đồng. Đây là lần thứ ba trong vòng 24 năm, Croatia nằm trong nhóm 3 đội mạnh nhất thế giới.

Những biểu tượng và huyền thoại của bóng đá Croatia

Sức mạnh của Croatia nằm ở khả năng sản sinh ra những tiền vệ có kỹ thuật cá nhân điêu luyện và nhãn quan chiến thuật bậc thầy.

Luka Modric: Được coi là cầu thủ vĩ đại nhất lịch sử Croatia. Modric là linh hồn trong lối chơi của đội tuyển hơn một thập kỷ, là biểu tượng của sự bền bỉ và đẳng cấp thế giới.

Davor Suker: Sát thủ vòng cấm, người sở hữu chiếc chân trái "ngoan" nhất lịch sử bóng đá vùng Balkan. Ông hiện vẫn giữ kỷ lục ghi bàn cho đội tuyển quốc gia.

Zvonimir Boban: Thủ lĩnh tinh thần của thế hệ 1998, một tiền vệ hào hoa và là biểu tượng của tinh thần dân tộc Croatia.

Ivan Perisic: "Cầu thủ của những trận đấu lớn", người luôn ghi những bàn thắng quan trọng tại các kỳ World Cup và Euro.

Darijo Srna: Cựu đội trưởng mẫu mực với khả năng tạt bóng và sút phạt điêu luyện, người từng giữ kỷ lục về số lần ra sân trước khi bị Modrić phá vỡ.

Bản sắc và Lối chơi

Bóng đá Croatia được đặc trưng bởi sự kết hợp giữa kỹ thuật cá nhân tinh tế của trường phái Nam Âu và tinh thần chiến đấu quan cường.

Tuyến giữa là trái tim: Croatia luôn sở hữu những hàng tiền vệ cực mạnh, khả năng kiểm soát bóng và luân chuyển trạng thái từ phòng ngự sang tấn công rất nhanh.

Tâm lý thép: Khả năng chịu đựng áp lực trong các hiệp phụ và loạt sút luân lưu đã trở thành thương hiệu của Croatia. Họ thường chơi tốt hơn khi bị đánh giá thấp hơn.

Sự gắn kết dân tộc: Các cầu thủ Croatia thường thi đấu với niềm tự hào dân tộc cao độ, coi màu áo caro đỏ trắng (Šahovnica) là biểu tượng thiêng liêng.

Hiện tại và Định hướng tương lai

Sau World Cup 2022 và Nations League 2023, bóng đá Croatia đang bước vào một cuộc chuyển giao mới. Trong khi Luka Modric vẫn tiếp tục cống hiến ở tuổi gần 40, những tài năng trẻ như Josko Gvardiol (một trong những hậu vệ đắt giá nhất thế giới), Lovro Majer, và Luka Sucic đang dần trở thành trụ cột.

Thử thách lớn nhất của LĐBĐ Croatia (HNS) là duy trì hệ thống đào tạo trẻ chất lượng cao tại các CLB như Dinamo Zagreb hay Hajduk Split – những "lò bánh mì" cung cấp nhân sự chính cho đội tuyển. Với một nền tảng văn hóa bóng đá vững chắc, Croatia đặt mục tiêu tiếp tục duy trì vị thế trong nhóm 10 đội tuyển hàng đầu thế giới trên bảng xếp hạng FIFA.

Lịch sử của đội tuyển Croatia là một câu chuyện về sự trỗi dậy mạnh mẽ của một quốc gia nhỏ bé nhưng có ý chí vĩ đại. Từ một đội bóng mới thành lập vào năm 1990, Croatia đã đi một hành trình thần kỳ để hai lần đứng trên bục nhận huy chương World Cup trong vòng chưa đầy 30 năm. Với bản sắc riêng biệt và thế hệ tài năng nối tiếp, "Vatreni" chắc chắn sẽ còn tiếp tục rực cháy trên các sân cỏ quốc tế.